Geen rijbewijs, toch recht op schadevergoeding na een ongeluk?

Bent u gewond geraakt bij een ongeluk terwijl u geen geldig rijbewijs had? Dan betekent dit niet automatisch dat u zelf volledig aansprakelijk bent of geen recht meer heeft op schadevergoeding. Voor de beoordeling van letselschade is vooral belangrijk hoe het ongeval is ontstaan, welke verkeersfouten zijn gemaakt en in hoeverre die fouten aan het letsel hebben bijgedragen.

Rijden zonder geldig rijbewijs is niet toegestaan en kan afzonderlijke gevolgen hebben. De schuldvraag bij een aanrijding moet echter apart worden onderzocht. Een andere verkeersdeelnemer kan bijvoorbeeld geen voorrang hebben verleend, door rood zijn gereden, onverwacht van rijstrook zijn gewisseld of een andere verkeersfout hebben gemaakt. In zo'n situatie kan ook iemand zonder rijbewijs mogelijk aanspraak maken op een gedeeltelijke of volledige vergoeding van zijn letselschade.

Geen rijbewijs betekent niet automatisch dat u het ongeluk veroorzaakte

Bij aansprakelijkheid na een verkeersongeval staat de oorzaak van de aanrijding centraal. Het enkele feit dat een bestuurder geen geldig rijbewijs had, bewijst nog niet dat die bestuurder de botsing heeft veroorzaakt.

Stel dat een automobilist zonder rijbewijs op een voorrangsweg rijdt en een andere bestuurder vanaf een zijweg plotseling de weg oprijdt. Dan moet worden onderzocht of de andere bestuurder voorrang had moeten verlenen en of die verkeersfout de aanrijding heeft veroorzaakt. Het ontbreken van het rijbewijs kan in de totale beoordeling worden betrokken, maar vervangt het onderzoek naar de werkelijke toedracht niet.

Hetzelfde geldt wanneer iemand zonder rijbewijs stilstaat voor een rood verkeerslicht en van achteren wordt aangereden. Dat de bestuurder niet over een geldig rijbewijs beschikte, betekent dan niet zonder meer dat hij of zij de kop-staartbotsing heeft veroorzaakt.

Waar wordt naar gekeken bij de aansprakelijkheid?

Bij een aanrijding zonder rijbewijs kunnen onder meer de volgende omstandigheden belangrijk zijn:

• wie voorrang had;
• de snelheid van beide voertuigen;
• de positie van de voertuigen op de weg;
• verkeerslichten, borden en wegmarkeringen;
• een eventuele bijzondere manoeuvre;
• verklaringen van bestuurders en getuigen;
• foto's, camerabeelden en dashcambeelden;
• het schadebeeld aan de betrokken voertuigen;
• eventuele informatie van politie of hulpdiensten;
• de vraag of het ontbreken van een rijbewijs daadwerkelijk verband hield met het ongeval.

Een zorgvuldig onderzoek naar deze omstandigheden is belangrijk. Zeker wanneer een verzekeraar vooral wijst op het rijden zonder rijbewijs, terwijl onvoldoende wordt gekeken naar de verkeersfout van de andere partij.

Lees ook wat belangrijk is in de eerste uren na een aanrijding in het stappenplan na een auto-ongeluk .

Aansprakelijkheid bestuurder zonder rijbewijs

Wanneer een bestuurder zonder rijbewijs zelf een verkeersfout heeft gemaakt, kan die fout leiden tot volledige of gedeeltelijke aansprakelijkheid. Denk bijvoorbeeld aan het niet verlenen van voorrang, te hard rijden, onveilig inhalen of onvoldoende afstand houden.

Andersom kan de wederpartij aansprakelijk zijn wanneer juist die partij de beslissende verkeersfout heeft gemaakt. Het is daarom niet juist om alleen op basis van het ontbreken van een rijbewijs te concluderen dat de bestuurder zonder rijbewijs alle schade zelf moet dragen.

Meer algemene informatie over de beoordeling van een aanrijding vindt u op onze pagina over letselschade na een verkeersongeval in de auto .

Wat als beide bestuurders een fout hebben gemaakt?

Bij sommige ongevallen hebben meerdere gedragingen aan de botsing bijgedragen. De ene bestuurder verleende bijvoorbeeld geen voorrang, terwijl de andere bestuurder te hard reed of onvoldoende oplettend was. In dat geval kan sprake zijn van gedeelde aansprakelijkheid of eigen schuld.

De schade wordt dan niet aan de hand van een vast standaardpercentage verdeeld. Er moet worden beoordeeld in welke mate de verschillende omstandigheden aan het ontstaan van de schade hebben bijgedragen. Daarna kan, afhankelijk van de concrete situatie, nog worden bekeken of een andere verdeling redelijk is.

Welke verdeling passend is, kan pas worden bepaald nadat de toedracht en het beschikbare bewijs zijn onderzocht. Een verdeling van bijvoorbeeld 50/50, 60/40 of 70/30 is daarom nooit automatisch van toepassing.

Ongeluk zonder rijbewijs en verzekering

Bij zoekvragen over een ongeluk zonder rijbewijs worden aansprakelijkheid en verzekering vaak door elkaar gehaald. Toch gaat het om verschillende onderwerpen.

Bij de letselschadezaak wordt onderzocht welke partij aansprakelijk is voor het ongeval. Vervolgens wordt de aansprakelijke partij of de betrokken verzekeraar aangesproken. Sparta Legal kan namens het slachtoffer de aansprakelijkstelling verzorgen, bewijs verzamelen, schadeposten in kaart brengen en het gesprek met de verzekeraar voeren.

Daarnaast kunnen er vragen bestaan over de dekking van de verzekering van het voertuig waarin zonder rijbewijs werd gereden. Of een verzekeraar dekking verleent, dekking beperkt of mogelijk bedragen op een verzekerde of bestuurder probeert te verhalen, hangt onder meer af van de polisvoorwaarden, de betrokken personen en de precieze omstandigheden.

Daarover kan daarom geen algemeen antwoord worden gegeven. Het is belangrijk om een discussie over de eigen verzekering niet automatisch gelijk te stellen aan de vraag of een andere verkeersdeelnemer aansprakelijk is voor uw letselschade.

Kan een auto verzekerd zijn als de bestuurder geen rijbewijs heeft?

De tenaamstelling van een voertuig, het afsluiten van een verzekering en het daadwerkelijk besturen van dat voertuig zijn afzonderlijke onderwerpen. Verzekeraars hanteren acceptatievoorwaarden en polisvoorwaarden die per verzekeraar en situatie kunnen verschillen.

Deze pagina geeft daarom geen algemeen verzekeringsadvies over de vraag of een auto zonder rijbewijs kan worden verzekerd. Voor een letselschadezaak is vooral van belang welk voertuig bij het ongeval betrokken was, wie het voertuig bestuurde, welke verzekeraar betrokken is en wie het ongeval heeft veroorzaakt.

Scooterongeluk zonder rijbewijs

Dezelfde hoofdregel geldt bij een scooter- of brommerongeluk. Ook dan moet worden onderzocht hoe de aanrijding is ontstaan. Denk aan een automobilist die bij het afslaan een scooter over het hoofd ziet, een portier dat onverwacht wordt geopend of een bestuurder die bij een kruising geen voorrang verleent.

Wanneer de scooterrijder geen geldig rijbewijs had, kan dat juridisch relevant zijn. Het maakt echter nog niet automatisch dat iedere verkeersfout van de wederpartij buiten beschouwing blijft.

Lees meer over onze hulp bij een verkeersongeluk op de scooter of motor .

Aanrijding zonder rijbewijs, maar niet uw schuld

Bent u zonder rijbewijs aangereden en bent u ervan overtuigd dat u het ongeval niet heeft veroorzaakt? Leg dan zo snel mogelijk vast waarom de wederpartij volgens u verantwoordelijk is.

1. Noteer de exacte toedracht. Beschrijf de rijrichting, snelheid, verkeerssituatie en handelingen van alle betrokkenen.
2. Maak foto's. Fotografeer de weg, voertuigen, schade, verkeersborden, remsporen en het zicht vanuit beide richtingen.
3. Verzamel getuigengegevens. Namen en telefoonnummers kunnen later belangrijk zijn wanneer partijen verschillende verklaringen geven.
4. Laat klachten medisch beoordelen. Ga bij lichamelijke of psychische klachten naar een arts en leg uit dat deze na het ongeval zijn ontstaan.
5. Bewaar alle correspondentie. Reageer niet overhaast op standpunten of voorstellen van een verzekeraar.
6. Laat de aansprakelijkheid beoordelen. Een letselschadespecialist kan onderzoeken welke feiten juridisch doorslaggevend zijn.

Welke letselschade kan worden vergoed?

Wanneer een andere partij geheel of gedeeltelijk aansprakelijk is, kunnen verschillende schadeposten voor vergoeding in aanmerking komen. Welke posten relevant zijn, hangt af van het letsel en de persoonlijke gevolgen van het ongeval.

• medische kosten die voor eigen rekening blijven;
• het eigen risico van de zorgverzekering;
• reiskosten voor artsen, therapie en behandeling;
• verlies van inkomen of omzet;
• huishoudelijke hulp;
• hulp en verzorging door familie of bekenden;
• schade aan kleding en persoonlijke bezittingen;
• studievertraging;
• toekomstige schade bij blijvende beperkingen;
• smartengeld voor pijn, beperkingen en verlies aan levensvreugde.

Op de overzichtspagina over schadevergoeding bij letselschade leest u meer over mogelijke schadeposten en de wijze waarop deze worden onderbouwd.

Wat doet een letselschadespecialist bij discussie met de verzekeraar?

Wanneer een verzekeraar het ontbreken van een rijbewijs naar voren brengt, is het belangrijk dat de aansprakelijkheidsvraag niet te eenvoudig wordt voorgesteld. Sparta Legal onderzoekt welke gedragingen het ongeval werkelijk hebben veroorzaakt en welke bewijzen daarvoor beschikbaar zijn.

Afhankelijk van de zaak kunnen wij onder meer:

• de verklaringen en het schadeformulier beoordelen;
• de wederpartij of diens verzekeraar aansprakelijk stellen;
• aanvullend bewijs en getuigenverklaringen verzamelen;
• reageren op een beroep op eigen schuld;
• de medische en financiële gevolgen inventariseren;
• voorschotten op de schadevergoeding bespreken;
• onderhandelen over de aansprakelijkheid en schadeomvang.

Wij treden daarbij op als belangenbehartiger in de letselschadezaak. Voor specifieke vragen over het afsluiten van een autoverzekering of een dekkingsgeschil onder uw eigen polis kan afzonderlijk verzekeringsrechtelijk advies nodig zijn.

En als u passagier was bij een bestuurder zonder rijbewijs?

Was u passagier in een auto of op een scooter die werd bestuurd door iemand zonder rijbewijs? Dan moet uw positie afzonderlijk worden beoordeeld. Als passagier heeft u het voertuig niet zelf bestuurd, maar omstandigheden zoals uw kennis van de situatie en de oorzaak van het ongeval kunnen wel relevant zijn.

Omdat een passagier doorgaans niet degene is die de verkeersfout maakt, kan er vaak een andere aansprakelijkheidsbeoordeling gelden dan bij de bestuurder. Lees hierover meer op de pagina letselschade na een ongeval als passagier .

Laat uw zaak inhoudelijk beoordelen

Bij een ongeluk zonder rijbewijs mag niet uitsluitend naar het rijbewijs worden gekeken. De centrale vraag blijft wat er op de weg is gebeurd, wie welke fout heeft gemaakt en welke gevolgen het ongeval voor u heeft gehad.

Ook wanneer een verzekeraar stelt dat u vanwege het ontbreken van een rijbewijs geen recht heeft op vergoeding, kan het verstandig zijn om die conclusie juridisch te laten controleren. Een eerste afwijzing is niet automatisch het definitieve antwoord.

Sparta Legal beoordeelt de toedracht, bespreekt eerlijk de sterke en zwakke punten van uw zaak en kan het contact met de aansprakelijke partij of verzekeraar overnemen.